Κατάσταση της παράνομης χρήσης δηλητηριασμένων δολωμάτων στην Ελλάδα (2012-2015)

11.10.2016

• ΑΡΧΙΚΗ
• Νεα
• Κατάσταση της παράνομης χρήσης δηλητηριασμένων δολωμάτων στην Ελλάδα (2012-2015)

Αν και είναι απαγορευμένα από το 1993, η χρήση δηλητηριασμένων δολωμάτων αποτελεί κοινή πρακτική στις αγροτικές περιοχές της Ελλάδας, απειλώντας με εξαφάνιση μεγάλο αριθμό προστατευόμενων ειδών. Κατά την περίοδο 2012-2015, η Ελληνική Ομάδα Εργασίας ενάντια στα Δήλητήρια κατέγραψε συνολικά 163 περιστατικά και διεξήγαγε αναλύσεις για να ρίξει φως στις συνέπειες, τα αίτια και τους παράγοντες που οδηγούν σε αυτή την πρακτική. Οι τοξικολογικές αναλύσεις έδειξαν ότι υπάρχει μεγάλη ποικιλία στις χημικές ουσίες που χρησιμοποιούνται, συνήθως νόμιμα ή απαγορευμένα παρασιτοκτόνα. Τα πτωματοφάγα πουλιά είναι η ομάδα άγριας ζωής που επηρεάζεται περισσότερο από τη χρήση των δηλητηριασμένων δολωμάτων (30% των δηλητηριασμένων δολωμάτων), οι σκύλοι εργασίας όμως αποτελούν την ομάδα ζώων που επηρεάζεται περισσότερο συνολικά (39%).

Τα δύο χρόνια που είναι ενεργές οι Ομάδες Ανίχνευσης Δηλητηριασμένων Δολωμάτων με ειδικά εκπαιδευμένα σκυλιά (2014-2015), το 28% του συνόλου των περιστατικών δηλητηρίασης που καταγράφηκαν στη βάση δεδομένων εντοπίστηκαν χάρις στη χρήση αυτών των Ομάδων, αποδεικνύοντας πόσο αποτελεσματικές μπορεί να είναι αυτές οι ομάδες και τονίζοντας τη σημασία αυτού του εργαλείου στη μάχη ενάντια στα δηλητήρια.

Στο 86% σχεδόν των περιστατικών δηλητηρίασης δεν υπήρξε επίσημη καταγγελία είτε από τον εισαγγελέα/αστυνομία ή από άλλες αρμόδιες αρχές (π.χ. Δασικές Υπηρεσίες). Αυτό οφείλεται εν μέρει στην έλλειψη ενός σαφούς νομικού πλαισίου που να ορίζει τις αρμοδιότητες όλων των εμπλεκόμενων αρχών. Αυτό έχει επίσης αρνητικές συνέπειες ως προς την αφαίρεση των δηλητηριασμένων ζώων και δολωμάτων από το πεδίο καθώς και τη συλλογή στοιχείων και δειγμάτων για τοξικολογικές αναλύσεις που θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για τη διερεύνηση των εγκλημάτων και στο δικαστήριο. Επιπρόσθετα, το γεγονός ότι η πλειοψηφία των περιστατικών δηλητηρίασης προέρχεται από περιοχές όπου δραστηριοποιούνται οι οργανώσεις της Ομάδας Εργασίας Ενάντια στα Δηλητήρια δείχνει ότι τα κατεγραμμένα περιστατικά αποτελούν μόνο την κορυφή του παγόβουνου.

Συνοπτικά, η κατάσταση στην Ελλάδα σε σχέση με τα δηλητηριασμένα δολώματα μπορεί να περιγραφεί ως κρίσιμη. Από το 2012, τουλάχιστον έξι Ασπροπάρηδες έχουν δηλητηριαστεί (ο εθνικός πληθυσμός εκτιμάται σε λιγότερο από 10 αναπαραγόμενα ζευγάρια). Επιπλέον, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ξεκίνησε διαδικασία επί παραβάσει ενάντια της Ελλάδας λόγω του συμβάντος της μαζικής δηλητηρίασης στα Στενά του Νέστου τον Φεβρουάριο του 2012 το οποίο εξαφάνισε μια ολόκληρη αποικία Όρνιων και τον τοπικό αναπαραγόμενο πληθυσμό του Χρυσαετού. Πέραν των αρνητικών επιπτώσεων στα προστατευόμενα είδη άγριας πανίδας, η παράνομη χρήση των δηλητηριασμένων δολωμάτων αποτελεί ένα εξαιρετικά σύνθετο πρόβλημα με βαθιές κοινωνικο-οικονομικές επεκτάσεις. Χρειάζεται μια ολοκληρωμένη Εθνική Στρατηγική ενάντι στη χρήση των δηλητηριασμένων δολωμάτων για την αποτελεσματική αντιμετώπιση του προβλήματος. Η Στρατηγική αυτή θα πρέπει να υποστηριχθεί από ένα Εθνικό Σχέδιο Δράσης που θα περιλαμβάνει στοχευμένες δράσεις για την πρόληψη της τακτικής αυτής, την εξάλειψη των κινήτρων, τον προσδιορισμό των αρμοδιοτήτων και των ρόλων των αρμόδιων αρχών αλλά θα σκοπεύει και στην πληροφόρηση και ευαισθητοποίηση του κοινού.

Η αναφορά είναι διαθέσιμη σε pdf ΕΔΩ.

Πίσω